0
0
00
Dienend leiderschap

Dienend leiderschap

Dienend leiderschap is een begrip dat al in de jaren tachtig rondging in de managementwereld. Greenleaf en Jaworski (Synchroniciteit / Indigo 2003) schreven al over de relatie tussen de leider en degene die geleid worden: ‘Alleen wanneer de morele houding van leiders wordt gedragen door de keuze om te dienen, corrumpeert de hiërarchische macht die de leider scheidt van de geleiden niet’.

Zij beschrijven leiders die tot gezaghebbende posities zijn opgeklommen dankzij hun technische vaardigheden, hun vermogen tot het nemen van besluiten, hun politiek strategische inzichten en het verlangen naar een gezaghebbende positie. Zij werden de zogenoemde powermanagers in dienst van de aandeelhouders en of in dienst van hun eigen ego. Een vorm van leiderschap die niet meer past in de huidige tijd waarin een nieuwe generatie eigen keuzes heeft leren maken, minder gevoelig is voor hiërarchische structuren en status en netwerkmensen zijn geworden.

Jaworski is van mening dat essentiële leiderschapscapaciteiten ten diepste voortkomen uit de keuze ‘het leven de ruimte te geven zich in de leider te laten ontvouwen’. De keuze om het leven te dienen is de fundamentele keuze die waarachtig leiderschap in iedere situatie mogelijk maakt.

Een organisatie wordt op lange termijn niet gedragen door ‘de redder in nood’. Een organisatie wordt gedragen door mensen die betrokkenheid tonen met het doel waarvoor de organisatie is opgericht en zich daar persoonlijk mee willen verbinden.

We zijn geneigd om te zoeken naar bijzondere individuen met leiderschapspotentieel i.p.v. dat we in ieder zijn/haar potentieel ontwikkelen. Het gaat niet om de ene redder in nood maar om de vraag: ´Wat kunnen we collectief tot stand brengen´?

Bij een dienend leider participeren de medewerkers in het proces en participeren zij in het creëren van nieuwe omstandigheden, nieuwe produkten en een nieuwe toekomst voor onze wereld. In wezen gaat leiderschap over het leren de toekomst vorm te geven: het creëren van nieuwe realiteiten.

Ons denken is nog steeds gebaseerd op de zestiende-eeuwse, op Newton geënte, mechanistische visie op het universum waarin vanuit geïsoleerde acties nieuwe produkten worden gecreëerd zonder dat zij verbinding leggen met het grote geheel.

In deze tijden van onderlinge afhankelijkheid (relatie – globalisme) en verandering blijkt dit denken steeds disfunctioneler. We kunnen opnieuw leren denken. ‘De wereld die we hebben geschapen, is een product van onze manier van denken’, zei Einstein.

Niets in de toekomst zal veranderen zonder fundamenteel nieuw denken.

We moeten leren openstaan voor essentiële verschuivingen van begrip. We houden er diepgewortelde begripsmatige modellen op na over hoe de wereld in elkaar zit, dieper dan we denken. Denken dat de wereld ooit kan veranderen zonder verandering in onze mentale modellen is dwaasheid.

Dienend leiderschap is niet soft. Het is een juiste balans vinden tussen ‘dienen’ en ‘leiden’. Dienend om mensen zich verder te laten ontplooien, dienend om de kennis en kwaliteiten van medewerkers te laten groeien. Dienend om mensen te laten beleven dat hun arbeid zinvol is en waarde toevoegt aan deze wereld. Een organisatie die geen waarde toevoegt aan de wereld heeft eigenlijk geen bestaansrecht.

Leidend omdat jouw visie, bewust-zijn, kennis en kwaliteiten zich vanuit een ander perspecief een bredere blik geeft op de organisatie, op de wereld. Niet iedere werknemer kan vanuit het bos de horizon zien. Leidend omdat je een visie hebt die verbonden is met de kernwaarden van je organisatie. Leidend omdat je een weg ziet om samen met de medewerkers deze wereld te dienen. Leidend omdat je andere mensen leiding en verantwoordelijkheid laat geven en hen daarop open en eerlijk durft aan te spreken. Leidend omdat je jezelf kan leiden.

Op het pad naar leiderschap is ‘zelfreflectie, openheid en kwetsbaarheid’ belangrijk. Natuurlijk spelen ook kennis en vaardigheid een belangrijke rol naast visie en charisme. Allerlei aspecten die tijdens de coaching van NOA aan de orde zullen komen.